Een zorgzame gemeenschap in Numansdorp betaalt zichzelf ruim terug. Alerimus is een VVT-instelling die kerngericht werken in Numansdorp organiseert en faciliteert. Binnen deze aanpak werken inwoners, vrijwilligers en professionals samen aan zorg en ondersteuning dichtbij in het dorp. De uitkomst: elke geïnvesteerde euro levert 6,7 euro maatschappelijke waarde op.
Zo werkt de zorgzame gemeenschap in Numansdorp
Alerimus werkt al ruim tien jaar aan zorg dichtbij. Vanuit de Huiskamer van de Wijk en woonzorglocatie De Buitensluis organiseert de organisatie ontmoeting, ondersteuning en vroegsignalering. Dat gebeurt samen met inwoners, vrijwilligers, mantelzorgers en lokale partners. Per jaar vinden er 30.000 ontmoetingen plaats, verdeeld over meer dan 50 activiteiten.
Wat het onderzoek meet
VitaValley maakte een Social Return on Investment-analyse (SROI). Deze methode brengt maatschappelijke kosten en baten in kaart, in euro’s waar het kan en kwalitatief waar het moet. De analyse kijkt naar de periode 2026 tot en met 2030.
We vergeleken twee scenario’s. In het eerste blijft kerngericht werken op niveau. In het tweede worden activiteiten afgebouwd, bij uitblijven van structurele financiering. Het verschil tussen die twee laat de waarde van de aanpak zien.
Dat verschil is groot. Zonder kerngericht werken zouden veel inwoners niet meedoen aan de activiteiten. Door de aanpak bereikt Alerimus elk jaar ruim 9.000 deelnemers extra. Zij ontmoeten elkaar, blijven actief en dragen bij aan een zorgzame gemeenschap.
De uitkomst: 6,7
Elke euro in kerngericht werken levert 6,7 euro maatschappelijke waarde op. Die uitkomst is conservatief geraamd. Een deel van de baten is namelijk niet in geld uit te drukken en bleef buiten de som.
De grootste opbrengst landt bij de inwoners zelf: meer kwaliteit van leven, meer zelfredzaamheid en meer verbondenheid. Daarnaast profiteren de zorgverzekeraar, het zorgkantoor en de gemeente. Ondersteuning komt eerder, lichter en dichterbij.
Kosten en baten liggen niet bij dezelfde partij
Hier zit de kern van het vraagstuk. Alerimus draagt nu het grootste deel van de investering: ruim 3,3 miljoen euro over vijf jaar. De baten landen breed, in meerdere domeinen tegelijk. Bij de inwoners landt zo’n 13 miljoen euro aan gezondheidswinst. Bij de gemeente ruim 1 miljoen euro. Wie betaalt, is dus niet wie het meest profiteert.
Voor Alerimus zelf staat de rekening anders. De organisatie heeft er belang bij dat bewoners, vrijwilligers en mantelzorgers goed in hun vel zitten. Maar de kosten lopen voor de baat uit. Daarom is een gesprek over structurele financiering nodig, samen met gemeente, zorgverzekeraar en zorgkantoor.
Niet alles past in een rekensom
Een deel van de waarde laat zich niet in euro’s vangen. Denk aan het gevoel van erbij horen. Aan vertrouwen tussen bewoners en professionals. Aan vrijwilligers die voldoening halen uit hun werk.
Ook ontlast de inzet van vrijwilligers de arbeidsmarkt in zorg en welzijn. Deze baten zijn reëel, maar bleven buiten de berekening. De 6,7 is daarmee eerder een onder- dan een bovengrens.
Onafhankelijke data bevestigen het beeld
De SROI staat niet op zichzelf. De VU Amsterdam vergeleek Numansdorp met vergelijkbare kernen in Nederland. Die vergelijking houdt rekening met leeftijd, inkomen, bevolkingsdichtheid en het aantal alleenwonenden. Numansdorp zit op alle gemeten punten lager in zorggebruik dan vergelijkbare kernen. Bij de Wmo buigt het gebruik zelfs steeds verder af. Dit bevestigt wat de SROI laat zien.
Wat er nu nodig is
Een zorgzame gemeenschap levert aantoonbaar maatschappelijke waarde op, in euro’s en daarbuiten. De volgende stap is afspraken maken die de aanpak overeind houden. Dat vraagt om gedeelde financiering tussen Alerimus, de gemeente, de zorgverzekeraar en het zorgkantoor.
Deze studie is de vierde in een reeks SROI-analyses van VitaValley over zorgzame buurten. Samen met Nederland Zorgt Voor Elkaar agendeert VitaValley de waarde van zorgzame gemeenschappen, lokaal en landelijk. De analyse in Numansdorp biedt daarvoor een stevig fundament.