In buurten door het hele land gebeuren opmerkelijke dingen. Vrijwilligers coördineren zorg voor kwetsbare buren. Buurthuizen draaien op de inzet van mensen die elkaar kennen. Zorgzame gemeenschappen zijn allang geen ideaal meer, maar realiteit. Toch lukt het zelden om die kracht structureel te verankeren. Daarom bundelt VitaValley tien columns van Marcel Canoy in één publicatie. De bundel heet We weten wat werkt. Canoy schreef de columns tussen 2024 en 2026 voor Sociale Vraagstukken. Je kunt de publicatie gratis downloaden.
De rode draad: oplossing aanwezig, systeem nog niet
Canoy schrijft vanuit dubbelperspectief. Als hoogleraar gezondheidseconomie kent hij de cijfers. Daarnaast kent hij als bruggenbouwer tussen wetenschap en praktijk de werkelijkheid achter die cijfers.
Zijn boodschap is steeds dezelfde. De oplossing zit al bij de mensen. Maar het systeem moet meebewegen. Dat vraagt om andere spelregels, andere financiering en een ander idee over wie de regie heeft.
Wat lees je over zorgzame gemeenschappen?
De tien columns zijn opgedeeld in drie delen.
Deel 1: de kracht van de gemeenschap
Canoy fileert het hardnekkige beeld dat Nederland een individualistisch land is. Met cijfers, internationale vergelijkingen en flink wat nuchterheid laat hij zien wat zorgzame gemeenschappen opleveren. Bijvoorbeeld een hittegolf in Chicago dient als leerschool.
Deel 2: het systeem dat blokkeert
Waarom lukt het niet, als de kracht er al is? Organisaties drukken op de rode knop, ook als iedereen weet dat de groene beter is. Bovendien wordt preventie wel geprezen, maar niet betaald. Gemeenten besteden hun budget aan professionals, terwijl vrijwilligers het werk doen.
Deel 3: de brug ertussen
In het laatste deel komen de oplossingsrichtingen aan bod. Zet informele zorg aan het roer. Daarnaast krijgen burgerinitiatieven structurele financiering. Bereken de echte waarde van buurtondersteuners. Tot slot helpen impactstudies om systeem en praktijk dichter bij elkaar te brengen.
Over Marcel Canoy
Marcel Canoy is hoogleraar Gezondheidseconomie aan de Vrije Universiteit en adviseur bij onder andere het Zorginstituut en de ACM. Sinds november 2025 is hij wetenschappelijk directeur bij VitaValley. In die rol versnelt hij het transformatievermogen in de zorg en het sociaal domein. Hij slaat de brug tussen systeemwereld en leefwereld door impactstudies robuuster, betekenisvoller en geloofwaardiger te maken.
Bekijk de bundel