Bezuinigen op de zorg hoeft niet lomp. Overal in het land ontstaan zorgzame gemeenschappen die het beter én goedkoper organiseren. Die route werkt. Wetenschappelijk directeur Marcel Canoy deelde zijn visie op deze transitie recent in de Groene, Trouw en op Radio1.
Transitie naar de voorkant
Die visie is opgebouwd vanuit de gedachte dat er een transitie plaatsvindt van zorg naar ‘de voorkant’: het sociale domein, de buurt en de nabije omgeving. Die transitie is nodig om meerdere redenen. Urgent vanwege de schaarste op de arbeidsmarkt en de noodzaak om middelen vrij te maken voor defensie. Maar ook vanuit een positieve gedachte dat veel problemen beter opgelost kunnen worden in de buurt dan in de zorg.
Niet lomp bezuinigen
De visie is relevanter dan ooit omdat een goede transitie kan betekenen dat er niet lomp bezuinigd gaat worden op de zorg, met aantasting van kwaliteit of solidariteit als gevolg. Hoewel er al allerlei stappen zijn gezet om die transitie vorm te geven, gaan er nog teveel dingen mis. Bijvoorbeeld: er ontstaan succesvolle zorgzame gemeenschappen. Doorrekening toont aan: investeren loont. Elke euro verdient zich minstens in zesvoud terug. De benodigde investering lijkt een ‘no-brainer’. Maar: de systeempartijen komen er niet uit en de investering komt er niet.
Enkele citaten uit de Groene:
‘De druk op de ketel loopt op, maar dat is ook een blessing in disguise. Het nieuwe kabinet moet aan de bak: de transitie in de zorg als de wiedeweerga faciliteren.’
Zorgzame gemeenschappen
‘De oplossing ligt bij zorgzame gemeenschappen. Die schieten als paddenstoelen uit de grond. Inspirerende initiatieven die het systeem trotseren en het beter en goedkoper organiseren. Voor iedereen is het een win-win situatie.’
‘Buurtbewoners organiseren veel zelf maar werken ook samen met de gemeente, paramedici, zoals fysiotherapeuten, diëtisten, en huisartsen. Een succesvol voorbeeld is het Sociaal Centrum Eijsden waar ze zich vooral richten op ouderenzorg. Of Delfshaven, die zijn vooral goed in mentale gezondheid. Daar zorgen ze ervoor dat mensen niet de weg kwijtraken in de ggz.’
Zinnig en goed
Op deze manier hoeft niet lomp bezuinigd te worden. Nogmaals de Groene:
‘Laten we eens door dat woord (bezuinigen MC) een streep zetten. Het heeft een connotatie dat er allerlei nare dingen gebeuren en mensen dingen kwijtraken. Ik zou zeggen: je moet ervoor zorgen dat de zorg alleen maar de dingen doet die echt zinnig en goed zijn. Dan bespaar je geld, dat is iets anders iets afpakken of niet gunnen waar ze gisteren wel recht op hadden. In de politiek krijg je daar altijd gekke discussies over, die spitsen zich toe op het wel of niet vergoeden van dure medicijnen. Terwijl als je nuchter naar het basispakket kijkt, er best op bespaard kan worden bijvoorbeeld overbodige diagnostiek of zinloze second opinions. Niet alles wat kán, moet ook vergoed worden.’
Impactstudies en maatschappelijke agenda
VitaValley draagt graag bij aan het vormgeven van deze visie en de noodzakelijke transitie, die uiteraard niet vanzelf gaat. Met impactstudies die we met alle systeempartijen maken bevorderen we de dialoog om samen niet alleen het probleem te verkennen maar vooral ook onderdeel van de oplossing te zijn.
Met onze agendering willen we sneller naar het punt waarop partijen de oplossing vaststellen en uitvoeren. Dat doen we door vertegenwoordigers uit zorg, welzijn, gemeenten en andere systeempartijen samen te brengen in praktijkcoalities. In deze coalities omarmen we gezamenlijk de problematiek en komen we tot duurzame oplossingen.
Coalitiebijeenkomst
Wilt u zelf ook onderdeel van de oplossing zijn? VitaValley organiseert 18 maart (12:30-17:00, Zonneoordlaan 17, Ede), een coalitiebijeenkomst over de versterking en borging van zorgzame gemeenschappen. Dan delen we de laatste inzichten uit impactstudies en bespreken we met elkaar de knelpunten en vervolgstappen. Hiervoor kunt u zich aanmelden door een bericht te sturen aan info@vitavalley.nl.
Benieuwd naar meer? Hier vindt u de diverse interviews terug: